Όταν συζητάω με τους ανθρώπους στα πλαίσια των θεραπευτικών μας συναντήσεων, συχνά τους ρωτώ για τις αξίες τους και πώς αυτές συνδέονται με τις εμπειρίες που διέπουν την ζωή τους.
Οι απαντήσεις που λαμβάνω είναι πολλές και διαφορετικές.
Πολλοί είναι εξοικειωμένοι με τέτοιου είδους συζητήσεις, έχουν μιλήσει πολλές φορές για τις εμπειρίες τους. Άλλοι όμως, και μόνο στο άκουσμα της λέξης «αξίες» ξαφνιάζονται, ζητούν διευκρινιστικές ερωτήσεις ή απορούν τί εννοώ.
Τί θα σήμαινε για τον καθένα μας ξεχωριστά και για την εξέλιξη των κοινωνιών μας αν συνειδητοποιούσαμε ότι έχουμε την δυνατότητα να ανακατασκευάζουμε τις αντιλήψεις μας για το ποιοι είμαστε και να συμμετέχουμε ενεργά στις εξελικτικές διεργασίες του ευρύτερου κοινωνικού πλαισίου;
Όταν κανείς ζει περιορισμένος σε μια μοναδική πραγματικότητα, συνεκτική στον χώρο και στον χρόνο, η αντικειμενικότητα του εαυτού μοιάζει απρόσβλητη.
Όταν όμως ο κοινωνικός κόσμος απαλλάσσεται από ομοιογένειες, με την βοήθεια και των νέων τεχνολογικών μέσων για την διάδοση ιδεών, τότε το «αντικειμενικό γεγονός» σύμφωνα με το οποίο π.χ ο μετανάστης στερείται νομιμότητας ή οτιδήποτε άλλο, γίνεται μια ιδέα/πρακτική διαθέσιμη προς αμφισβήτηση.
Η παραπομπή στη βία και την εγκληματικότητα είναι το πιο χαρακτηριστικό πλαίσιο στο οποίο εντοπίζεται η κατηγοριοποίηση του φαινομένου της τρέλας, ως ψυχικής ασθένειας, στις συλλογικές αναπαραστάσεις του κοινού.
Μέσα από την μακροχρόνια προσπάθεια της ανθρώπινης σκέψης να κατανοήσει το ζήτημα της παραφροσύνης αναδύεται μια εξελικτική μυθολογία που ανάγει την εικόνα του τρελού σε ένα εγκληματικό, απρόβλεπτο και επίφοβο άτομο.
Αυτή η αρνητική και απορριπτική στάση του κοινού, που παρατηρείται στις μέρες μας, είναι βαθιά ριζωμένη στην συλλογική συνείδηση, ως αποτέλεσμα διαδικασιών μάθησης της πρώτης ήδη παιδικής ηλικίας αλλά και της δημόσιας εικόνας της τρέλας όπως αυτή δομείται μέσω των ΜΜΕ.
Οι εξαρτήσεις αποτελούν σύμπτωμα βαθιάς κοινωνικής κρίσης, όπου μια πραγματική ριζοσπαστική πρόταση δεν μπορεί παρά να εξετάζει την τοξικομανία από τη σκοπιά της μάχης για απεξάρτηση και επανένταξη των χρηστών, διεκδικώντας παράλληλα και μέτρα ευρύτερου χαρακτήρα, συνδέοντας τη μείωση της χρήσης με την εξάλειψη του πολιτισμού των εξαρτήσεων και των αδιεξόδων.
Μεγαλώσαμε ακούγοντας για τη «μάστιγα της εποχής». Ενδεχομένως σήμερα οι νέες γενιές πληροφορούνται με διαφορετικό τρόπο για τις ναρκωτικές ουσίες. Το βέβαιο είναι ότι έχει αυξηθεί η δοκιμή τους αλλά και η μόνιμη χρήση. Η νεολαία ιδιαίτερα πληρώνει ακριβά το εισιτήριο φυγής από τον πιο άκαρδο κόσμο.
Ψυχολόγος, Διδάσκουσα στο διεθνές Masters Αφηγηματικής Θεραπείας και Κοινοτικής Πρακτικής του Πανεπιστημίου της Μελβούρνης (Masters of Narrative Therapy and Community Work, University of Melbourne), MSc Αφηγηματική Ψυχοθεραπεύτρια. Επίτιμος Κλινικός Συνεργάτης της Σχολής Κοινωνικής Εργασίας του Πανεπιστημίου της Μελβούρνης
Παρέχει υπηρεσίες ψυχοθεραπείας σε ενήλικες, οικογένειες και ομάδες, εποπτεία & εκπαίδευση σε επαγγελματίες ψυχικής υγείας & κοινοτικής πρακτικής.
Διενεργεί σεμινάρια & διαλέξεις σε ένα ευρύ φάσμα ενδιαφερόντων του τομέα ψυχικής υγείας.
Τηλ: 6941405424